Οι παλιοί βρετανικοί κινητήρες ήταν σχεδιασμένοι να στάζουν λάδια! Πως έλυσαν το πρόβλημα οι Ιάπωνες

Ο σχεδιασμός που έκανε τη διαφορά
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

19/7/2022

Όταν τα Ιαπωνικά εργοστάσια μπήκαν στο χώρο της βιομηχανίας μοτοσυκλετών και έκαναν μαζικά εξαγωγές στις χώρες της δύσης, οι πρώτες μοτοσυκλέτες που κατασκεύαζαν έμοιαζαν υπερβολικά ίδιες με τις δικύλινδρες εν σειρά μοτοσυκλέτες των βρετανών, δηλαδή τις Triumph, τις Norton και τις BSA. Η επιλογή των βρετανικών εν σειρά κινητήρων ως “πρότυπο” για τις δικές τους μοτοσυκλέτες δεν έγινε τυχαία από τους Ιάπωνες.

Ο δικύλινδρος εν σειρά είναι πολύ πιο απλός σχεδιαστικά από οποιασδήποτε άλλης αρχιτεκτονικής δικύλινδρο κινητήρα (π.χ. τους περίπλοκους ιταλικούς και γερμανικούς V2 και Boxer οι οποίοι απαιτούν διπλάσια εξαρτήματα) και αυτό παίζει τεράστιο ρόλο στο κατασκευαστικό κόστος και στην ταχύτητα των γραμμών παραγωγής. Οι Ιάπωνες ήθελαν να επιτύχουν όσο το δυνατόν χαμηλότερη τιμή (ανταγωνιστική) και να επεκταθούν όσο πιο γρήγορα γίνεται σε όλες τις αγορές του κόσμου.

Ο δικύλινδρος εν σειρά των βρετανών είχε όλα τα χαρακτηριστικά για να πετύχουν  το στόχο τους και ακριβώς για τους ίδιους λόγους είναι ο πιο δημοφιλής κινητήρας αυτή την εποχή στους μικρομεσαίους κυβισμούς και έχει κυριαρχήσει έναντι των V2 στα μοντέλα όπου η τιμή παίζει καθοριστικό ρόλο.

Αυτή η υπερβολική ομοιότητα στην εμφάνιση και στις προδιαγραφές των ιαπωνικών δικύλινδρων εν σειρά με τις βρετανικές μοτοσυκλέτες, έκανε πολλούς να λένε υποτιμητικά ότι οι Ιάπωνες απλώς φτιάχνουν “αντίγραφα” χρησιμοποιώντας τις κονσέρβες που άφησε ο στρατός της δύσης μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η αλήθεια όμως είναι κάπως διαφορετική, διότι οι Ιάπωνες γνώριζαν τις βασικές αδυναμίες των βρετανικών δικύλινδρων εν σειρά πριν ξεκινήσουν την κατασκευή μοτοσυκλετών για εξαγωγή σε όλο τον κόσμο.

Τα βρετανικά εργοστάσια μοτοσυκλετών χρησιμοποιούσαν στροφάλους με χρονισμό 360⁰, όπου τα δύο έμβολα παλινδρομούσαν μαζί δίπλα-δίπλα σαν μονοκύλινδρος. Η επιλογή αυτή έγινε λόγω της δυνατότητας που σου δίνει να χρησιμοποιείς ένα κοινό καρμπυρατέρ και για τους δύο κυλίνδρους, αλλά και τη δυνατότητα να χρησιμοποιείς το ίδιο σύστημα ανάφλεξης με εκείνο των μονοκύλινδρων. Σήμερα με τους ηλεκτρονικούς ψεκασμούς και τις ECU ακούγεται αστείο, όμως τότε ήταν πάρα πολύ σημαντικό διότι η τεχνολογία ήταν ακριβή και τα εργατικά χέρια φτηνά.

Από καθαρά κατασκευαστική άποψη, οι βρετανικοί δικύλινδροι εν σειρά ήταν οι πιο απλοί και οι πιο φτηνοί στην κατασκευή από κάθε άλλο δικύλινδρο εν σειρά έχουμε δει έως σήμερα στην παραγωγή.

Μάλιστα για να απλοποιήσουν ακόμα περισσότερο τη διαδικασία παραγωγής, τα κάρτερ στις βρετανικές δικύλινδρες εν σειρά ήταν κάθετα χωρισμένα, κάνοντας πολύ εύκολη και γρήγορη τη συναρμολόγησή τους.

Όλα αυτά τα πλεονεκτήματα για τα βρετανικά εργοστάσια είχαν όμως και κάποια σοβαρά μειονεκτήματα για τους ιδιοκτήτες των βρετανικών μοτοσυκλετών.

Το πρώτο μειονέκτημα ήταν φυσικά οι κραδασμοί πρώτης τάξης λόγω της ταυτόχρονης κίνησης πάνω-κάτω των δύο εμβόλων μαζί. Πέρα από ενοχλητικοί στην οδήγηση, οι κραδασμοί πρώτης τάξης είναι “επώδυνοι” για τον ίδιο τον κινητήρα και βάζουν σε κίνδυνο την υγεία του στις υψηλές στροφές.

 

Το δεύτερο πρόβλημα ήταν οι τεράστιοι λεκέδες από λάδια που άφηναν σε όποιο σημείο τις παρκάριζες.

 

Το πρόβλημα αυτό δεν είχε καμία σχέση με την ποιότητα κατασκευής ή την ποιότητα υλικών των βρετανικών μοτοσυκλετών εκείνης της εποχής. Ίσα-ίσα που ήταν πολύ ανώτερη από των ιαπωνικών μοτοσυκλετών.

 

Το πρόβλημα ήταν ξεκάθαρα σχεδιαστικό, γι΄αυτό και παραμένει άλυτο μέχρι σήμερα και ακόμα και η πιο τέλεια ανακατασκευασμένη βρετανική μοτοσυκλέτα του ’60 και του ’70 θα αρχίσει να σουρώνει λάδια μετά από μερικά χιλιόμετρα χρήσης, όποιο σύγχρονο διαστημικό υλικό στεγανοποίησης κι αν χρησιμοποιήσεις.

 

Υπάρχουν δύο αιτίες που δημιουργούν το πρόβλημα. Την πρώτη μάλλον την έχετε ήδη βρει, αφού είναι αρκετά εύκολο να καταλάβεις πως τα κάθετα χωρισμένα τμήματα των κάρτερ μεταβάλουν διαρκώς τη δύναμη που τα κρατά ενωμένα λόγω της διαστολής και συστολής των μετάλλων όταν ο κινητήρας είναι ζεστός ή κρύος.

 

Τα πράγματα γίνονται ακόμα χειρότερα, λόγω της εσωτερικής πίεσης αέρα που δημιουργεί ο χρονισμός του στροφάλου των 360⁰, αφού τα δύο έμβολα συμπιέζουν τον αέρα μέσα στα κάρτερ όταν κατεβαίνουν ταυτόχρονα προς τα κάτω, πιέζοντας τα λάδια να βγουν έξω από τα κάρτερ.

 

Αυτή η εσωτερική πίεση αέρα μέσα στα κάρτερ που δημιουργούν τα έμβολα είναι που κάνουν τις παλιές βρετανικές δικύλινδρες εν σειρά να σουρώνουν ακόμα περισσότερο λάδια όταν ο κινητήρας αρχίζει να κρυώνει, τα μέταλλα συστέλλονται και τα λάδια βρίσκουν πιο εύκολο δρόμο διαφυγής.

Βέβαια και όταν ο κινητήρας είναι ζεστός και τα μέταλλα διαστέλλονται η κατάσταση δεν βελτιώνεται πολύ, αφού η λειτουργία του κινητήρα σε υψηλότερες στροφές αυξάνει ακόμα περισσότερο την εσωτερική πίεση.

 

Οι Ιάπωνες έλυσαν αυτά τα προβλήματα των βρετανικών δικύλινδρων εν σειρά χρησιμοποιώντας στους δικούς τους κινητήρες στρόφαλο 180⁰, όπου όταν το ένα έμβολο ανεβαίνει, το άλλο κατεβαίνει, εξισορροπώντας την πίεση του αέρα μέσα στα κάρτερ και εξουδετερώνοντας με επιτυχία τους κραδασμούς πρώτης τάξης.

 

Ταυτόχρονα, οι Ιάπωνες χώρισαν οριζόντια τα κάρτερ, οπότε το κάτω τμήμα τους αποτελεί λεκάνη και δεν υπάρχουν ενώσεις μεταλλικών επιφανειών που να επιτρέπουν διαρροές λαδιού.  

Έτσι παρά το γεγονός πως η ποιότητα μετάλλων στις ιαπωνικές μοτοσυκλέτες της εποχής δεν ήταν καλύτερη των βρετανικών, εν τούτοις λόγω της διαφορετικής επιλογής χρονισμού του στροφάλου, οι Ιάπωνες κατάφεραν να λύσουν όλα τα προβλήματα που είχαν οι βρετανικές μοτοσυκλέτες επί δεκαετίες!

 

Αφιέρωμα Αντικλεπτικές Κλειδαριές: Τρία είδη για κάθε χρήση

Πέταλα και κλειδαριές δισκόφρενου
1
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

7/12/2023

Η αντικλεπτική προστασία των δικύκλων είναι ένα ζήτημα που θα βρίσκεται πάντα στην επικαιρότητα, καθώς οι κλοπές είναι καθημερινό φαινόμενο σε κάθε σημείο της Ελλάδας. Απόλυτη προστασία από τους κλέφτες δυστυχώς δεν υπάρχει, καθώς τα κίνητρα της κλοπής ενός δικύκλου δεν είναι μόνο η χρήση του ως δωρητή ανταλλακτικών στην τοπική αγορά, αλλά εκτείνεται ακόμα και σε διεθνείς εγκληματικές οργανώσεις με εξοπλισμό και τεχνογνωσία που τους επιτρέπει να “εξαφανίζουν” τα πάντα, από οποιονδήποτε σημείο του πλανήτη και να το πουλούν στην άλλη άκρη της γης. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως δεν μπορούμε να περιορίσουμε στο ελάχιστο τις πιθανότητες να πέσει η μοτοσυκλέτα μας στα βρώμικα χέρια τους. Οι κλέφτες πάντα θα προτιμούν τις πιο εύκολες, αθόρυβες και γρήγορες κλοπές και πάντα θα αποφεύγουν εκείνες που έχουν μεγαλύτερο βαθμό δυσκολίας. Ακόμα και στις “κατά παραγγελία” κλοπές οι κλέφτες θα επιλέξουν τον πιο εύκολο στόχο. Μια από τις καλύτερες λύσεις για να μην γίνει η μοτοσυκλέτα μας ο πιο εύκολος στόχος της περιοχής είναι να την κλειδώνουμε με ένα υψηλής ποιότητας σύστημα ασφαλείας. Εδώ θα μιλήσουμε για τα τρία βασικά είδη κλειδαριών ασφαλείας, τα οποία έχουν διαφορετικά πλεονεκτήματα το κάθε ένα και διαφορετικό επίπεδο ασφάλειας.

2

Θα ξεκινήσουμε από το μικρότερο σε μέγεθος και ευκολότερο στη χρήση, που είναι η κλειδαριά δισκόφρενου. Τοποθετείται σε κάποια τρύπα της δισκόπλακας του φρένου, εμποδίζοντας την περιστροφή του τροχού. Το βασικό πλεονεκτήματα αυτού του συστήματος είναι φυσικά η ευκολία να το έχουμε πάντα μαζί μας και είναι πολύ γρήγορο και απλό στη χρήση. Είναι ιδανικό για μοτοσυκλέτες που δεν έχουν αποθηκευτικούς χώρους για να κουβαλάς μεγάλα, ογκώδη και βαριά αντικείμενα, όπως επίσης και για scooter με μικρής διαμέτρου τροχούς καλυμμένους από πολλά πλαστικά που δεν αφήνουν χώρο για μεγαλύτερα λουκέτα. Το επίπεδο ασφαλείας που παρέχουν είναι αρκετά υψηλό όταν κάνουμε μικρής χρονικής διάρκειας στάσεις, καθώς εμποδίζει τους κλέφτες να πάρουν σπρώχνοντας την μοτοσυκλέτα.

3

Στο άλλο άκρο συναντάμε τα μεγάλα “πέταλα” που μπορούν να μπουν ανάμεσα στο πιρούνι και τον τροχό ή το ψαλίδι και τον τροχό ή ακόμα και ανάμεσα σε ένα σταθερό σημείο του δρόμου και τον τροχό. Το επίπεδο ασφάλειας που προσφέρουν είναι σαφώς ανώτερο από τα υπόλοιπα είδη κλειδαριών, διότι απαιτεί περισσότερο χρόνο και πιο “βαριά” εργαλεία για να τις εξουδετερώσει ο κλέφτης και η επιπλέον δυνατότητα να “ασφαλίσεις” το δίκυκλό σου σε κάποιο σταθερό σημείο, μειώνει στο ελάχιστο δυνατό την πιθανότητα να το φορτώσουν. Ο όγκος και το βάρος αυτών των μεγάλων κλειδαριών δυσκολεύει κάπως τη μεταφορά και την χρήση τους από τις μοτοσυκλέτες, αλλά για τα scooter είναι ιδανικές ακόμα και για μικρής διάρκειας στάσεις.

4

Ανάμεσα στα εύχρηστα λουκέτα δισκόφρενου και τα υψηλότερου επιπέδου ασφαλείας μεγάλα “πέταλα”, υπάρχουν τα μικρά “πέταλα” που προσπαθούν να συνδυάσουν τα χαρακτηριστικά των δύο κατηγοριών. Λόγω μικρού μεγέθους είναι εύκολη η καθημερινή μεταφορά και χρήση τους, ενώ το σχήμα τους επιτρέπει με την χρήση αλυσίδας την ασφάλιση του δικύκλου σε σταθερά σημεία. Πρόκειται για μια πολύ καλή λύση αν σταθμεύουμε το δίκυκλό μας για αρκετές ώρες (π.χ. έξω από το χώρο εργασίας μας ή κάποια πολύωρη επίσκεψη-ραντεβού).

5

Όμως το σημαντικότερο όλων και πολύ πιο σημαντικό από το είδος της κλειδαριάς που θα επιλέξουμε είναι και η συνολική ποιότητά της.

Πέρα από την ποιότητα των υλικών που παίζει σημαντικότατο ρόλο στο χρόνο που θα χρειαστεί ο κλέφτης να την εξουδετερώσει, θα πρέπει να είναι καλοσχεδιασμένη.

6

Με τον όρο “καλοσχεδιασμένη” εννοούμε πως θα πρέπει το σχήμα της να επιτρέπει την εύκολη και γρήγορη τοποθέτησή της ώστε να την χρησιμοποιούμε χωρίς δεύτερη σκέψη και να μην αποφεύγουμε την χρήση της επειδή είναι μπελάς. Επίσης θα πρέπει να έχει μαλακό προστατευτικό υλικό σε όποια σημεία έρχεται σε επαφή με τα μηχανικά μέρη του δικύκλου μας, ώστε να μην προκαλεί αισθητικές και λειτουργικές φθορές.

8910